De Entlebucher "Chüeri"

In de herfst van 1936 vertrok een klein gezelschap bestaande uit vier paarden, een hond en drie soldaten uit Bern richting Liechtenstein. Het was cavalerieofficier Hans Schwarz met twee van zijn ondergeschikten en "Chüeri", de beroemdste en meest bereisde Entlebucher Sennenhond. Het werd een reis van 8000 kilometer onder barre omstandigheden, een reis die zo'n zes maanden zou duren.

Enige maanden daarvoor liet Hans Schwarz, die van plan was om met vier Zwitserse paarden door acht landen naar de Bosporus te trekken en via Griekenland terug naar Zwitserland, zich op een hondententoonstelling in Burgdorf informeren over een Zwitserse hond die hij op die reis mee zou kunnen nemen. Hij vroeg of een Entlebucher in staat zou zijn om die lange reis mee te maken en daarbij circa tachtig kilometer per dag af te leggen. Het antwoord luidde: "Jawel! Zelfs drie keer tachtig per dag!" De heer Schwarz kocht in Wislisau (Bern) van het parlementslid Zwahlen de Entlebucher "Chüeri", "Blaß vom Kappelhof" en "Lorli von Rotmonten" waren zijn ouders. Nu zou dit zeer wendbare Zwitserse berghondje, dat tot dan toe als veedrijver op de bergweiden dienst deed, een reis van duizenden kilometers op verschillende straten en wegen, over steppen, dagenlang op het hete asfalt, wekenlang door het korrelige zand en door uitgestrekte moerasgebieden ondernemen.

De reis begon. In zijn grappige boekje "Chüeris Wanderjahre" beschrijft Hans Schwarz hem met de volgende woorden: "Een heerlijk oktoberzonnetje straalt over het vorstendom Liechtenstein, waar we in gestrekte draf doorheen trokken. "Chüeri" is in haar element. Dan weer links, dan weer rechts van de paarden. Ze gaat ervandoor de weilanden in en menige koe uit Liechtenstein wordt al blaffend omcirkeld en op de vlucht gejaagd." 
De reis voert dan over het Arlgebergte naar Tirol, naar de prachtige oude stad Innsbruck. Daarna over de Kitzbühler Alpen en via de Pinzgau en het Wiener Wald naar de oude keizerstad Wenen. De kwikzilvervlugge, vrolijke "Entlebucher" heeft allerlei ontmoetingen met raven en kraaien, waarvan hij er op de weiden soms honderden uiteen jaagt. Verder komt hij geregeld in contact met kudden schapen of zwijnen en met geitenbokken, waarmee de hond het goed kan vinden. 
De weg gaat dan verder door Burgenland naar het mooie Hongarije, naar de koningsstad Boedapest. Vandaar door Roemenië en Bulgarije en door de winterse Balkan over de Schipkapas naar Thracië en naar de voormalige Turkse hoofdstad Istanbul.

De terugreis begint per schip van Stambul. Na een stormachtige zeereis bereikt het gezelschap de haven van Pireus, dan door Griekenland, over kale bergen en hoge passen. Daar stoten ze op wilde honden waarmee "Chüeri" in een heftige strijd verwikkeld raakt. 
In de vriendelijke bergen van Zuid-Albanië sluit zich een wilde hond bij hen aan die enige dagen met de troep meetrekt, maar daarna plotseling weer de wildernis opzoekt. 
De reis gaat verder door Montenegro naar Joegoslavië, Kroatië, over vele bergen naar het zonnige Slovenië en over de Julise Alpen en de Karawanken naar Krain en Karinthië. Eindelijk bereikt de vrolijke groep ruiters met het hondje weer Tirol en vervolgen in een sneeuwstorm hun weg over de Arlberg. Door de vriendelijke dorpjes in Vorarlberg bereiken ze Feldkirch. De waard van "Weißen Rößl" trommelt alle bekenden bij elkaar als het gezelschap voor de tweede keer bij hem intrekt. De waard roept uit: "Da schauts her Leutln, des klaine Huntrl is bis in dia Tirkai z'Fueß und wieder daher glauffen. Hoabts schon so was g'hert, he, so a klans Hunterl!" ((Kijk eens aan, mensen, dat kleine hondje is te voet naar Turkije en terug gelopen. Heb je zoiets al eens gehoord, zeg, zo'n kleine hond!) Tenslotte komt het gezelschap in Buchs bij de Zwitserse grens, waar een borstelige, oude klerk van de kantonale administratie zich bij hen voegt. 
De vrolijke Entlebucher moet op hondsdolheid onderzocht worden en zal honderd dagen een muilkorf moeten dragen. Maar "Chüeri" drukt zich. Hij springt over de grens het mooie Zwitserland in en rent vrolijk verder. Ruiter Schwarz rijdt met paard en hond verder door het Rijndal via St. Gallen, Winterthur, Zürich, Zug en Luzern naar Langenthal en Burgdorf naar de Zwitserse Bondsstad Bern. Daar worden ze opgewacht door de ruitermuziek van het Remontendepot en op het marktplein krijgen zij een feestelijke ontvangst met toespraken en een radio-interview.

Chueri_1

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

De vrolijke Entlebucher Sennenhond "Chüeri" is door zijn meer dan 8000 km lange voetreis (alle zijpaden, die tussendoor snel genomen werden, niet meegerekend) van Bern naar Istanbul en terug een beroemde "Kerel" geworden. Elke dag komen er bezoekers of brieven met vragen vanuit alle hoeken van het land. Tenslotte is hij te gast op de Zwitserse Hondenshow in Burgdorf, waar iedereen hem wil zien. "Chüeri" heeft met zijn baasje nog vele reizen gemaakt door Oostenrijk, Hongarije en Bohemen. Zijn levensavond brengt de beroemdste van alle Entlebuchers door op het landgoed van zijn baasje in Köniz in het Kanton Bern.

Dr. med. vet. B. Kobler (vertaling Ine Wildschut) Overgenomen uit Der Entlebucher Sennenhund, Schweizer Klub für Entlebucher Sennehunde, 1963